Olfaktometria
Metoda wykonywania pomiarów
Pomiar stężenia odorów przeprowadzany jest zgodnie z normą PN-EN 13725 „Jakość powietrza – Oznaczanie stężenia zapachowego metodą olfaktometrii dynamicznej”. Badanie wykonywane jest:
- ze względu na technikę rozcieńczeń próby badanego gazu metodą rozcieńczeń dynamicznych,
- natomiast ze względu na sposób gromadzenia opinii oceniających – metodą „tak-nie”.
Rozcieńczenia dynamiczne polegają na mieszaniu strumienia badanego gazu ze strumieniem czystego powietrza. Mieszanina przygotowywana w olfaktometrze jako strumień o zmiennym rozcieńczeniu podawana jest do oceny uczestnikom pomiaru. Ich zadaniem jest stwierdzenie momentu, w którym wyczuwają obecność zapachu. Nie są zatem gromadzone opinie uczestników pomiaru na temat próby zanieczyszczonego gazu, a informacje o wrażliwości ich węchu.
Zespół oceniających
Osoby oceniające charakteryzują się określoną, mało zmienną wrażliwością na zapach europejskiego wzorca – n-butanolu. Sprawność ich węchu jest potwierdzona na podstawie wcześniejszych testów (odrzucane są osoby o zbyt słabym oraz zbyt wyczulonym węchu) i systematycznie kontrolowana.
Olfaktometr
Pomiary przeprowadzane są przy użyciu olfaktometru TO7 System Mannebeck. Jest to urządzenie z 4 stanowiskami do oceny zapachu i automatycznym przeliczaniem. Olfaktometr pracuje na sprężonym powietrzu, które przechodzi przez grupę filtrów z silikażelem (osuszanie), węglem aktywnym (wydzielenie substancji zapachowych) oraz dokładny filtr z włókna szklanego (wydzielenie pyłu).
Wyposażenie laboratorium
Laboratorium wyposażone jest również w osprzęt związany z poborem próby gazu:
- Urządzenie do poboru próby firmy Mannebeck 2000 Pa - Vacuucm Sampling device (urządzenie pracujące na podciśnieniu)
- Obudowa do poboru prób powietrza ze źródeł aktywnych (obudowa ze stali 1.4301, powierzchnia poboru próby: 1,0 m x 1,0 m)
- Obudowa do poboru prób powietrza ze źródeł pasywnych (obudowa ze stali 1.4301, powierzchnia poboru próby: 0,5 m x 1,0 m).
Wynik pomiaru
Całkowity pomiar stężenia substancji zapachowych składa się z trzech przebiegów. W trakcie każdego przebiegu uczestnikowi pomiaru podawana jest rozcieńczona próba powietrza ze wzrastającą koncentracją – naprzemiennie z gazem odniesienia: czystym powietrzem. Przebieg jest zakończony wówczas, gdy każda z oceniających osób wyczuje zapach min. dwa razy. Każdy pomiar stężenia substancji zapachowych w jednej próbie powietrza stanowi zatem wynik obliczony na podstawie 12 pojedynczych odpowiedzi.
Ilość substancji zapachowych podawana jest w jednostkach zapachu [ou] ([jz]). Jednostką zapachową określamy ilość odoranta, jaką trzeba wprowadzić do 1 m3 powietrza, aby osiągnąć próg wyczuwalności. Próg wyczuwalności węchowej uwzględnia duże zróżnicowanie indywidualnej wrażliwości ludzi. Jest to stężenie, przy którym zapach jest wyczuwalny przez 50% grupy osób reprezentatywnej dla populacji. Stężenie zapachu wyrażone jest w [ou/m3] ([jz/m3]).
Zakres pomiaru
- Pobór próby powietrza
- Kompleksowe badanie stężenia zapachu przy użyciu olfaktometru TO7
- Określenie intensywności i jakości hedonicznej zapachu
- Sporządzenie raportu końcowego wraz z analizą otrzymanych wyników
